ISADORA DUNCAN VE ATEŞLİ AŞIK SERGEY YESENİN

Geçtiğimiz günlerde sitemizde ‘ İntihar Eden Yazarların Sıra dışı Dünyaları ‘ başlıklı yazıda, yazar Mayakovski’nin en yakın dostu olarak andığımız ve dostuna yazdığı şiirle ölümsüz hale gelen Sergey Yesenin’in yaşamı ayrı bir yazı konusu olacak cinstendi. Zira Yesenin, tutkusuyla romanlara konu olacak cinsten bir aşk yaşamıştı… Sergey Yesenin’in Rus edebiyatında ‘ Yeni Puşkin ‘ olarak anılması bir tesadüf olmasa gerek..

sergey-yesenin

Zira hayatı ancak, bir düelloda sona erdirebilecek kadar ciddiye alan Aleksandr Puşkin, günümüzde Rus Edebiyatının kurucusu olarak kabul edilmektedir. Tıpkı Puşkin gibi Yesenin de Rus Şiirine devrimin soluğunu taşımıştır ve bu anlamda getirdiği yenilikle çağında hayranlıkla karşılanmıştır. Büyük aşk yaşadığı, modern dans sanatının kurucularından Amerikalı dansçı Isadora Duncan onun için ; “ ..Böylesi bir yüze sahip olup böyle bir şair olması adeta, ‘ bu kadarı fazla ‘ dedirtecek cinstendi ..” der.

Gerçekten de Yesenin’in kıskandıracak bir yakışıklılığı ve edebiyat dünyasında üzerine söz  söylenemeyecek kadar güzel dizeleri vardı. 1921’in sonuna doğru ressam Gheorghi Yakulov’i ziyaret ettiği sırada tanıştığı 44 yaşında olan ve ‘ Dansın Tanrıçası ‘ olarak anılan dansçı Isadora Duncan ile ilk görüşte başlayan büyük aşkları dillere destan olmuştu. O dönem de paparazzi denen şey var olsa gerek ki, bir söylence sonucu sitemkar bir biçimde aşağıdaki şiiri kaleme almıştır :

ALDATMAM KENDİMİ

aldatmam kendimi,

sıkıntılı yüreğimde kaygı pusulandı.

neden adım şarlatana çıktı?


neden serseri diye anılıyorum?

haydut değilim, ormanda soygunculuk etmedim.

hapishanede yatan bahtsızları kurşuna dizmedim.

ben sadece karşıma çıkanlara

gülümseyen sokak çapkınıyım.

isadora-duncan-sergey-yesenin2moskovalı hovarda, kabadayının biriyim,

bütün tverskoy mahallesinde

kuş gibi yürüyüşümü

bilmeyen sokak iti yok.

uyuz beygirlerin tümü,

beni görünce kafa sallar.

hayvanların en iyi dostuyum,

şiirlerim tet tek hayvan, ruhların şifası…

silindir şapkayı başıma takarsam – kadınlar için değildir,

anlamsız tutkulara kalbim kapalı,

içindeki hüznü yatıştırınca

kısrağıma arpanın altınını sunmak isterim.

insanlarla dostluk kurmadım,

başka bir âleme adadım kendimi.

en iyi kravatımı rasgele

sokak hoşhoşunun boynuna dolamaya hazırım.

artık dert edinmeyeceğim kendime,

güçlü kalbimde karanlıklar dağıldı.

bunun için şarlatan diye anıldım,

bu yüzden adım serseriye çıktı.

isadora-duncan-with-children-at-grunewald-school-1908-1

Tüm hayatını evlilik kurumuna karşı biri olarak geçiren İsadora Duncan’ı birdenbire evlenmeye ikna edebilecek kadar cüretkar, çapkın, yakışıklı ve bir o kadar da usta bir şairdi Yesenin. Evliliklerinin Stalin’e karşı olarak ileri sürdüğü farklı fraksiyondaki devrim düşünceleriyle Sergey’ i Rusya’dan çıkarmak için olduğu söylense de o dönem 44 yaşında olan Duncan’ın 26 yaşında genç ve başarılı şair seçmesi elbette büyük yankı uyandırmıştır. Daha önce Singer dikiş makinelerinin veliahtı Paris Singer ile ilişkisinden bir oğlu olan Duncan’ın Yesenin’le olan evliliği döneminde oldukça radikal bir girişimdi. Birbirlerine öylesine aşıktılar ki hiçbir engel onları durduramadı onları ta ki Yesenin’in alkol bağımlılığına kadar. .. Bu sorunu sebebiyle Duncan’ı terk ederek hastaneye yatması büyük şair için sonun başlangıcıydı.

Duncan sonraları bu durumu anlatırken; “ .. Onun için o kadar uzun saatler ağlayıp inlemiştim ki sanki içimdeki tüm insani acıma yeteneğim tükenmişti.. ”

sergey-yesenin-intihari-

Yesenin’in hastane macerası sona ermiştir ancak sorunları bitmemiştir. İçine girdiği bunalımdan kurtulamayan Sergey, bir otel odasında, mürekkep bulamadığı için kanıyla yazdığı şiirle veda eder bu dünyaya..

ELVEDA SEVGİLİ DOSTUM

Elveda sevgili dostum elveda,

Sen kökleri içimde uzanan..

Ayrılık yazılmış alnımıza

İlerde gene karşılaşırız inan..

Elveda dostum, el sıkışmadan

Sessizce.. Ne keder ne tasa gerek:

Ölmek yeni bir şey değildir bu dünyada

Ama yaşamak da yeni bir şey olmasa gerek.

Yesenin’den sonra, iki çocuğunu da trafik kazasında yitiren Duncan’ın acısı çekilmez bir hal alır. Tüm bu trajediye kendi ölümü de eklenen Duncan, 50 yaşında üstü açık arabayla giderken şalının arabanın tekerleğine dolanarak boynunun kırılması sonucu hayata veda etmiştir.

sergey-yesenin-ve-isadora-duncan

Everest Yayınlarının Unutulmaz Kadınlar Serisine ait Maurice Lever’in yazmış olduğu  Isadora Duncan / Dansın Tanrıçası kitabı, tüm bu aşkı, hayal kırıklığı ve yaşananları, bir şairin yaşamının perde arkası ve şiirinde geçen izlere tanık olacağımız değerli bir kaynak olarak karşımıza çıkıyor.

Hande Yavşan Güvendik

2 Comments

  1. confession says:

    Acıklı bir bir hayat Isadora için.. resimler de muhteşemmiş, daldım gittim…

  2. oblomov says:

    Rus edebiyatının yeni Puskin’i yakıştırması merak uyandırdı. Puşkin gereksiz bir düelloda aşkı için kan kaybedip öldükten sonra St Petersburg sokaklara dökülmüş ve halk müthiş bir hüzün yaşamıştı. St Petersburg’ta evini gezerken düello yaptığı parkta yürürken kendimi o dönemde hissetmiştim. Yeni Puskin Sergey’in Isadora ile aski ben de müthis merak uyandırdı. Kitap mutlaka kütüphanede bulunmalı

Yorum Yapmasam Olmaz :)